Het leenstelsel wordt (hoogstwaarschijnlijk) afgeschaft: wat betekent dit voor jou?

min. lezen
stufi-wordt-afgeschaft

Misschien ken je de verhalen van een oudere broer of zus: voor het jaar 2015 zag studeren er -financieel gezien- heel anders uit. Spreek je met iemand die voor die tijd gestudeerd heeft, dan vliegen de nostalgische termen als ‘gratis OV-kaart’, ‘basisbeurs’ en ‘prestatiebeurs’ je om de oren.

Nu het zeker is dat we weer terug gaan naar dit oude stelsel, is het belangrijk om een en ander op een rijtje te zetten. Want wat gaat er nu precies veranderen voor jouw situatie? Laten we daar eens goed naar gaan kijken.

Wat gaat er precies veranderen?

Wanneer jij binnenkort gaat studeren heb je geluk. Het kabinet is momenteel bezig met het afschaffen van het gehate leenstelsel, dat ervoor zorgde dat iedereen die na 2015 is gaan studeren met een fors hogere studieschuld werd opgezadeld. Gelukkig maar!

Hoe dit eruit gaat zien is nog niet helemaal duidelijk, maar het wordt vermoedelijk grotendeels zoals het oude systeem -van voor 2015- eruitzag. Hieronder zie je de belangrijkste punten van dit systeem, ook wel de prestatiebeurs genoemd. Ter vergelijking lees je daaronder over het leenstelsel, dat na 2015 werd ingevoerd.

De prestatiebeurs in het kort:

  • Basisbeurs (uitwonend of thuiswonend) is voor iedereen gelijk, ongeacht inkomen van ouders.
  • OV-kaart: gratis reizen doordeweeks of in het weekend
  • Basisbeurs en OV-kaart hoef je niet terug te betalen als je binnen 10 jaar je diploma hebt behaald. 
  • Rentedragende lening moet je wel terugbetalen, binnen 15 of 35 jaar.

Het leenstelsel in het kort:

  • Je gehele studiefinanciering wordt een rentedragende lening.
  • Deze lening betaal je over 35 jaar terug, weliswaar met zeer lage rente.
  • Je lening kan per maand naar boven of naar beneden bijgesteld worden.
  • OV-kaart blijft gratis, mits je binnen 10 jaar een diploma haalt.

Zoals je ziet, moest de student vanaf 2015 opeens veel meer betalen. Hierdoor neemt je totale studieschuld enorm toe, en dat kan weer gevolgen hebben op de latere termijn. Bijvoorbeeld wanneer je op latere leeftijd een huis wilt kopen of een lening wilt afsluiten. Geen wonder dus, dat het leenstelsel niet heel enthousiast werd ontvangen door studenten.

Terug naar het oude, hoera!

Maar goed, die donkere jaren lijken nu eindelijk voorbij. Gunstig dus, wanneer je het volgende schooljaar met je studie gaat starten. Want hoewel de kogel nog niet volledig door de kerk is, lijkt dit wel gauw te gaan gebeuren.

Ik ben al begonnen met studeren, wat nu?

Maar wat nu als je (na 2015) begonnen bent met studeren en dus vastzit aan het leenstelsel? Je ziet je studieschuld iedere maand torenhoog oplopen en je bent je bewust van de consequenties in latere fases van je leven. Eigenlijk is het oneerlijk dat jij nu het kind van de rekening wordt, en dat vinden verschillende politieke partijen ook.

Maar wat er precies gaat gebeuren voor de studenten die al begonnen zijn met hun studie is nog onduidelijk. Het lijkt logisch dat je voor de rest van je studie direct binnen het nieuwe prestatiebeurs-stelsel gaat vallen. Maar of en hoe je gecompenseerd gaat worden voor de jaren dat je een studieschuld opbouwde is nog niet duidelijk.

Ik ben na 2015 begonnen met studeren en al afgestudeerd, wat nu?

En dan is er nog de grote groep studenten die na 2015 zijn begonnen met studeren en ook al afgestudeerd zijn. Deze groep heeft over het algemeen een flink hogere studieschuld opgebouwd, met alle gevolgen van dien...

Ook de compensatie voor deze groep is nogal een dingetje. Het kabinet biedt deze groep een voucher van 2000,- euro aan, voor extra scholing en vervolgopleidingen. Maar dit is volgens studentenvakbonden en sommige partijen veel te weinig. Daarnaast heeft niet iedere afgestudeerde behoefte of zin om nog een opleiding te gaan doen. Het argument van het kabinet is dat volledige vergoeding heel duur is, en ten koste zal gaan van investeringen in het (hoger) onderwijs.

Wordt vervolgd…

Hoewel het zo goed als zeker is dat het leenstelsel afgeschaft gaat worden, is er nog veel onduidelijk over hoe dit er precies uit gaat zien. Vooral wat betreft de compensatie van studenten die al begonnen zijn moet er nog veel beslist worden. De verwachting is dat dit zo snel mogelijk opgepakt wordt wanneer het nieuwe regeerakkoord gevormd is. Nog eventjes geduld dus.

Tot die tijd doe je er goed aan om het nieuws in de gaten te houden. Ook wij zullen dit doen, en wanneer er meer bekend wordt zo snel mogelijk hierover berichten. Wordt vervolgd, dus!

Placeholder cta

Simpel in je inbox

Studiekeuzelab helpt je een studie kiezen.