Explainer: de Pechgeneratie

min. lezen
Explainer-pechgeneratie-1076x715

Wie de afgelopen jaren de onderwerpen rondom studie en -belangrijker- studiefinanciering een beetje heeft gevolgd, heeft de term ‘pechgeneratie’ vast voorbij horen komen. Maar wat bedoelen ze daar eigenlijk mee? En wat betekent het als je onderdeel van de pechgeneratie bent (bummer!)?

Wie is de Pechgeneratie?

Da’s pech: StuFi weg! Deze ietwat flauwe zin legt de vinger op de juiste plek. De pechgeneratie is de generatie hbo- en wo-studenten die tussen 2015 en 2022 begonnen zijn met studeren. In die periode kreeg de overheid het geweldige -ahum- idee om de basisbeurs af te schaffen. Hierdoor werd het leenstelsel ingevoerd, met als gevolg dat studenten veel meer moesten lenen of meer werken om te kunnen studeren.

Er werden veel beloften gedaan tegenover studenten, zo zou het geld wat wordt bespaard worden geïnvesteerd in de kwaliteit van het onderwijs, zoals kleinschaliger onderwijs en meer persoonlijke aandacht. Helaas werd het in september 2019 bekend dat het leenstelsel er niet voor zorgde dat de kwaliteit van het onderwijs beter werd. Langzaam maar zeker kwam er meer verzet tegen het leenstelsel.

De basisbeurs is terug

In 2022 werd besloten de basisbeurs opnieuw in te voeren. Sinds het studiejaar 2023-2024 hebben studenten er weer recht op. Een goede zaak, maar helaas voor de pechgeneratie wat aan de late kant. Zij zitten met een veel hogere studieschuld dan de generaties studenten voor 2015 en ná 2022.

Oneerlijk, toch? Dat vinden heel wat mensen, waardoor er hard gestreden is voor compensatie voor de extra kosten die de pechgeneratie heeft moeten maken. En dat heeft gewerkt! Er kwam compensatie. Inmiddels zijn er twee tegemoetkomingen verrekend en staat er nog één op de planning. Welke voor jou geldt, hangt af van je situatie.

jouw-gids-voor-studiefinanciering-292x195
Studiefinanciering?

Dit moet je weten!

Deze tegemoetkomingen zijn er


Tegemoetkoming gemiste basisbeurs

Had je tijdens het leenstelsel geen basisbeurs, terwijl je die volgens de regels van vóór 2025 wél had gekregen? Dan kom je (misschien) in aanmerking voor tegemoetkoming. Je moet onder meer minimaal twaalf maanden recht hebben gehad op een prestatiebeurs en binnen de diplomatermijn een diploma behalen.

Voor studenten die in 2025 of eerder afstudeerden, was dat € 34,17 per maand. Bij vier jaar komt dat neer op € 1.640,16.

Tegemoetkoming studievoucher

Tussen september 2015 en augustus 2019 begonnen met je studie? En heb of haal je binnen de diplomatermijn je diploma? Dan ben je extra lucky! ✨ Oorspronkelijk kreeg je een studievoucher die was bedoeld voor een vervolgstudie of bijscholing, die je vanaf vijf jaar na je afstuderen kon inzetten (🤯 Wie dat bedacht heeft? Wij weten het ook niet). Inmiddels is die regeling veranderd: je krijgt er geld voor en hoeft dat niet aan een vervolgopleiding te besteden.

In 2026 is het bedrag € 2.167,34 en in 2027 wordt dit € 2.237,99. DUO verrekent het eerst met je studieschuld, heb je die niet meer dan krijg je het geld op je rekening.

Extra tegemoetkoming vanaf april 2027

En er komt nog een extra tegemoetkoming aan! De Eerste Kamer heeft op 27 oktober 2026 ingestemd met een extra aanvulling van € 45,92 per maand waarin je tijdens het leenstelsel recht had op een prestatiebeurs. Bij vier jaar kan dat oplopen tot € 2.204,16.

DUO verwacht vanaf april 2027 de extra tegemoetkoming toe te kennen. In de meeste gevallen hoef je hier zelf niets voor te doen, en gebeurt dit automatisch. Heb je geen studieschuld of is de tegemoetkoming hoger dan je schuld? Dan krijg je het resterende bedrag uitbetaald. Ook studenten met studievertraging of zonder diploma kunnen onder voorwaarden in aanmerking komen.

Meer weten over de tegemoetkoming voor leenstel-studenten? Check de website van de Rijksoverheid.

Wat betekent je studieschuld in de praktijk?

Maar… alles goed en aardig die tegemoetkomingen. Daarmee verdwijnt vaak niet automatisch je hele studieschuld. Als je hebt moeten lenen om je studie te betalen, kan die schuld flink oplopen. En die kan later weer meespelen, bijvoorbeeld als je een huis wilt kopen. Sinds 1 januari 2024 kijken hypotheekverstrekkers naar het maandbedrag dat je aan DUO betaalt. Dit bedrag kan je maximale hypotheek verlagen. Alsof een huis kopen al niet moeilijk genoeg was 😭.

Rentewijzigingen

Ook de rente is veranderd. Na jaren waarin de rente bijna 0 was, steeg deze in 2023 en liep het in 2024 verder op. Daarna verschilde de ontwikkeling per terugbetalingsregeling. Voor 2026 lag het rentepercentage op 2,33% (in 35 jaar terugbetaling) en 2,29% (in 15 jaar terugbetalen). Voor 2027 zijn die percentages 2,70% en 3,28%.

Dit betekent niet dat iedereen met een studieschuld elk jaar een nieuw percentage krijgt. Zolang je studeert, wordt je rente jaarlijks vastgesteld. Na je studie staat het rentepercentage telkens vijf jaar vast. In Mijn DUO kun je zien welk percentage voor jou geldt en wanneer je rentevaste periode afloopt.

Behoor jij tot de pechgeneratie?

We gaan het niet voor je ontkennen: tot de pechgeneratie behoren is behoorlijk balen. Of je recht hebt op een tegemoetkoming, hangt af van je studiejaren, opleiding en persoonlijke situatie. Check daarom bij DUO welke regeling voor jou geldt. Een kleine check kan je zomaar geld opleveren.

Placeholder cta

Simpel in je inbox

Studiekeuzelab helpt je een studie kiezen.